Sluit [X]   
 

Steunen met een donatie?

© 1999-2026, René G.A. Ros
Laatst gewijzigd 24-5-2026

Overig militair erfgoed - BWO-noodkeringen

Alhoewel er voor de Stelling wel aan damsluizen met een soortgelijke functie was gedacht, zijn deze nooit aangelegd. Er zijn een aantal damsluizen die vaak aan de Stelling worden toegeschreven maar eigenlijk noodkeringen uit de Koude Oorlog zijn. Deze damsluizen zijn pas later aangelegd als onderdeel van de Wet Bescherming Waterstaatswerken in Oorlogstijd (BWO) uit 1952 (vervallen in 1991) maar de keringen zijn nog in onderhoud en gebruik. In dit overzicht worden de waterstaats-voorzieningen genoemd, formeel de boezemcompartimenteringsluizen. Anno 2011 wordt vooral de naam 'noodkering' gebruikt.

Door de keringen kunnen de boezemwateren gecompartimenteerd worden om in geval van een dijkdoorbraak de instroom van water te beperken. In het kader van dezelfde wet werden ook olietanks, noodpompen en noodaggregaten bij gemalen geplaatst en windmolens werkend gehouden.

Hieronder volgt een overzicht van de noodkeringen die in het gebied van de Stelling van Amsterdam aanwezig zijn of waren. De indeling is naar het huidige hoogheemraadschap of waterschap in wiens werkgebied de noodkeringen gelegen zijn. Ten tijde van de bouw van elke noodkering kan dat onder een eerder waterschap of polderbestuur zijn gerealiseerd. De namen zijn niet officieel en geven de naam van het water en de locatie aan. In stukken uit 1991-1993 worden geen namen maar locatieomschrijvingen gebruikt. Het lijkt erop dat AGV sinds 2018-2019 bordjes met de namen bij de noodkeringen plaatst.

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK)

 

Akersloot

Schulpstuw/balgstuw in het Noordhollands Kanaal ter hoogte van Akersloot.

Luchtfoto Locatie

 

Knollendammervaart

Deursluis in de Knollendammervaart nabij Knollendam.

Luchtfoto Locatie

 

Kogerpolder

Schulpstuw/balgstuw in het Noordhollands Kanaal ter hoogte van de Kogerpolder nabij West-Graftdijk.

Luchtfoto Locatie

 

Spijkerboor

Brug met schuifdeur in aarden dam door Beemsterringvaart.

Luchtfoto Locatie

 

(Foto: © Dick Wools, 2010)

De Where

Een dubbele sluisdeur en twee doorvaarten met schotbalksponning in de brug van de Hoornselaan over De Where in Purmerend.

Luchtfoto Locatie

 

Zuidoostbeemster

Dubbele sluisdeur in de Beemsterringvaart bij Zuidoostbeemster en Purmerend.

Luchtfoto Locatie

Hoogheemraadschap van Rijnland (HHR)

 

Aalsmeer

Schulpstuw/balgstuw in de Ringvaart van de Haarlemmermeerpolder, ten westen van centrum Aalsmeer.

Luchtfoto Locatie

 

Haarlemmermeerpolder

De Liniewal Haarlemmermeerpolder heeft gedurende een onbekende periode, maar in ieder geval in 1955, een waterkerende functie voor de beveiliging van Schiphol gehad. Daartoe werden in 1973 nieuwe schuiven geplaatst voor de drie bomvrije damsluizen in de IJ-tocht, Hoofdvaart en Slotertocht.

   

IJtocht

Schuifstuw als aanvullend onderdeel van de Damsluis in de IJtocht, in de IJtocht in de Liniewal Haarlemmermeerpolder tussen Vijfhuizen en Hoofddorp.

Luchtfoto Locatie

   

Hoofdvaart

Dubbele schuifstuw in de Damsluis in de IJtocht in de Liniewal Haarlemmermeerpolder in Hoofddorp.

Luchtfoto Locatie

   

Slotertocht

Schuifstuw als aanvullend onderdeel van de Damsluis in de Slotertocht, in de Slotertocht in de Liniewal Haarlemmermeerpolder tussen Hoofddorp en Aalsmeer.

Luchtfoto Locatie

 

Leidsevaart

Brug Leidsevaart te Heemstede. Locatie onbekend.

Waterschap Amstel, Gooi en Vecht (AGV)

 

Amsterdam-Rijnkanaal

Schuifstuw in het Amsterdam-Rijnkanaal, ten oosten van Amsterdam. Gebouwd circa 1960. De schuif is in 2004 verwijderd en de torens in 2007.

Luchtfoto Locatie

 

Amsterdam Leidseplein

Een deursluis in de Singelgracht nabij het Leidseplein te Amsterdam.

Luchtfoto Locatie

 

Angstel Noord

Damsluis in de Angstel, ten noorden van centrum Abcoude, tussen Abcoude en het Abcoudermeer.

Luchtfoto Locatie

 

Angstel Zuid

Damsluis in de Angstel, ten zuiden van Abcoude. Oorspronkelijk voor de Stelling gebouwd als de "Damsluis in de Angstel bij Abcoude Baambrugge" kreeg het later de functie als compartimeringsluis. De sluis is in 1998-2000 gerestaureerd.

 

Bullewijk

Dubbele sluisdeur in de Bullewijk nabij de samenkomst met de Amstel.

Luchtfoto Locatie

 

Gein-Abcoude

Damsluis in de Gein nabij Abcoude. Gebouwd in 2018-2019?

Luchtfoto Locatie

 

Gein-Driemond

Schulpstuw/balgstuw in de Gein nabij Driemond.
Vervangen door een damsluis in 2018-2019.

Luchtfoto Locatie

 

Holendrecht

Niet uit de Koude Oorlog maar een recente vervanging.
Damsluis in de rivier Holendrecht bij de brug van snelweg A2 nabij Abcoude, gebouwd ten tijde van de verbreding van de snelweg A2 in 2009-2011.

Luchtfoto Locatie

 

Kromme Mijdrecht

Damsluis in de rivier Kromme Mijdrecht bij het gelijknamige buurtschap ten zuiden van Uithoorn.

Luchtfoto Locatie

 

Kruislaan

Een dubbele puntdeur (droog) voor de onderdoorgang van de Kruislaan onder het spoorwegemplacement Watergraafsmeer te Amsterdam.

Luchtfoto Locatie

 

Loenersloot

Een schotbalksponning in de brug van de N201 over de Angstel nabij Loenersloot.

Luchtfoto Locatie

 

Muidertrekvaart

Een schotbalksponning en damwandprofielen in de brug van de Pampusweg over de Muidertrekvaart nabij Muiden.

Luchtfoto Locatie

 

De Omval

Schulpstuw/balgstuw in de Weespertrekvaart nabij De Omval te Amsterdam. Waarschijnlijk in 1969 voltooid. Verbouwd in 2011-2012.

Luchtfoto Locatie

 

Oosterringvaart - Valentijnskade

Een deursluis in de ringvaart van de Watergraafsmeer aan de Valentijnskade bij de Molukkenstraat.

Luchtfoto Locatie

 

Oosterringvaart - Wibautstraat

Een deursluis in de ringvaart van de Watergraafsmeer bij de Wibautstraat.

Luchtfoto Locatie

 

Vinkeveen Gemeensbrug

Sponning voor stalen buizen in de Gemeensbrug in de Gemeenlandsvaart in Vinkeveen

Luchtfoto Locatie

 

Vinkeveen Heulbrug

Sponning voor stalen buizen in de Heulbrug in de Gemeenlandsvaart in Vinkeveen

Luchtfoto Locatie

 

Voetangel

Damsluis in de Waver nabij de samenkomst met de Holendrecht, nabij café De Voetangel.

Luchtfoto Locatie

 

Waver-Amstel

Damsluis in de Oude Waver nabij de samenkomst met het Amstel-Drechtkanaal. Gebouwd in 1962.

Luchtfoto Locatie

 

Waver-Botshol

Damsluis in de Oude Waver bij het gemaal van de Polder Groot-Mijdrecht. Op een luchtfoto uit 1944 is op deze locatie wel al een sluis te zien.

Luchtfoto Locatie

 

Wilnis

Damsluis in de Kerkvaart bij de brug van de Ir. Enschede Weg bij Wilnis.

Luchtfoto Locatie

 

Winkel

Niet uit de Koude Oorlog maar een recente vervanging.
Damsluis in de rivier Winkel, gebouwd ten tijde van de verbreding van de snelweg A2 in 2009-2011.

Luchtfoto Locatie

 

Woerdense Verlaat

Sponning voor stalen buizen in de Gemeensbrug in de Gemeenlandsvaart in Vinkeveen

Luchtfoto Locatie

Foto's: © René Ros.

Stelling van Amsterdam op Bluesky Doc.centrum Stelling van Amsterdam op LinkedIn

Deze website wordt verzorgd door particuliere experts en is geen website van een overheid.
Alle rechten voorbehouden, o.a. gebruik door commerciële partijen alleen met voorafgaande toestemming.
Stelling van Amsterdam. Een stadsmuur van water.
UNESCO Werelderfgoed sinds 1996
Boek 'Kennismaken met de Stelling van Amsterdam' in druk en digitaal - 3 talen (Advertentie)
 
 
 
FMTraining - Trainingen en cursussen voor gebruikers en ontwikkelaars van FileMaker (Advertentie)