Sluit [X]   
 

Genieofficier Van Rijsbergen in 1900: overgeplaatst bij Staf der Genie

© 1999-2018, René G.A. Ros
Laatst gewijzigd 17-11-2018

Nieuwsbrief

Nieuwsgierig? Lees deze nieuwsbrief maar!Nieuwsbrief 457

Nieuwsbrief Stelling van Amsterdam
Een nieuwsbrief over militair erfgoed in de regio Groot-Amsterdam.
20ste jaargang, nummer 457, 21 februari 2018

 

Inhoud

In deze nieuwsbrief:

 

Inleiding

Beste lezer,

Na een paar dienstberichten begint de nieuwsbrief met de aankondiging van de dagexcursie. Wie gaat er dit jaar gezellig mee naar de Sector Zaandam?
Salomon Caun kwam in de vorige nieuwsbrief al aan bod maar nu zijn we op zoek naar de locatie waar een groepsfoto is gemaakt. Ook is er een aankondiging voor een lezing aanstaande zaterdag in Fort bij Aalsmeer.
En tenslotte, het allerleukste artikel is altijd de laatste, over twee genieofficieren die elkaar hebben gekend.

Deze winter is het druk met verhalen over mensen die in deze en volgende nieuwsbrieven zullen verschijnen. Het zijn mooie verhalen die geen levend persoon kan vertellen en die alleen met archiefonderzoek en achtergrondkennis zijn te achterhalen. Levende personen bieden soms alleen het tipje van de sluier en dat is heel belangrijk maar daarmee is het verhaal nog niet compleet. Sinds 2000 krijg ik dergelijke tips binnen, daar hoef ik geen moeite voor te doen.
Als het voorjaar begint wil ik weer naar buiten om daar over te schrijven.

Lees deze nieuwsbrief op: http://www.stelling-amsterdam.nl/nieuwsbrief/2018/nieuwsbrief-457/
Overig kort nieuws op het Stelling Forum: http://forum.stelling-amsterdam.nl/

De volgende nieuwsbrief zal waarschijnlijk op 21 maart verschijnen. Bijdragen graag ruim van tevoren toezenden.

Veel leesplezier!
René Ros
http://doccentrum.stelling-amsterdam.nl/

Tip: houd de cursor boven elke afbeelding om een beschrijving te zien.

 

Dienstberichten

- Pas onlangs bereikte mij het bericht dat Co Wies in mei 2016 is overleden. Hij is jarenlang aanjager geweest om Fort bij Aalsmeer, Batterij aan de Sloterweg en de Geniedijk Haarlemmermeer onder de aandacht van het publiek te brengen. Zijn principes tegen de commerciële exploitatie maakten helaas een eind aan zijn hobby. Toch zullen de meesten die hem gekend hebben goede en vrolijke herinneringen aan hem hebben. R.I.P.

- Is er iemand die wil helpen met het invoeren van de gegevens van drukwerken in de collectie-database? Het gaat om de laatste halve ordner met rapporten en kopieën evenals een twintigtal staatsbladen. Het gaat alleen om het invoeren van de titel, auteur e.d. en voorzien van een barcode-sticker, niet om het scannen. Dit werk zou gedurende enkele vrijdagmiddagen in onze bibliotheek op Fort Uitermeer plaatsvinden. Reiskostenvergoeding en consumpties zijn beschikbaar.

- Heeft u originele documenten, foto's, voorwerpen en dergelijke? Wilt u meer weten over wat het is? Of zoekt u er een goed thuis voor? Neem dan gerust contact op. Mogelijk kunnen we helpen en wellicht kan het zelfs aanleiding zijn voor archiefonderzoek en opname in deze website.

 

Dagexcursie Stelling van Amsterdam 2018

Bezoek aan Fort bij de Liebrug in 2017.Op zaterdag 2 juni as. zal voor de zeventiende keer de geheel verzorgde, unieke dagexcursie naar een deel van de Stelling van Amsterdam plaatsvinden. We bezoeken een viertal forten in de Sector Zaandam en enkele andere objecten tijdens een rondrit door het gebied

We beginnen met een bezoek aan het herbestemde Fort bij Krommeniedijk met daarin het bezoekerscentrum Fort K'IJK. Daarna gaan we naar Fort aan Den Ham met haar authentieke inrichting. Hier zal ook de lunch verzorgd worden.

Vervolgens bezoeken we het normaal ontoegankelijke Buskruitmagazijn bij de NIeuwendijk. Na een wandeling over de Liniewal Aagtendijk - Zuidwijkermeer komen we aan bij het Fort Zuidwijkermeer. Na een korte consumptie mogen we dit normaal gesloten fort ook van binnen bekijken. Het wordt ingericht voor een nieuw gebruik en u krijgt te horen en te zien wat de plannen zijn. Tenslotte rijden we, met een paar fotostops onderweg, naar het Fort bij Veldhuis. In dit fort is een luchtoorlogmuseum gevestigd en ook buiten kan rondgekeken worden.
Kortom, veel mooie locaties te zien en in goed gezelschap!

De dag begint om 10.00 uur en duurt tot ongeveer 17.00 uur. Alle kosten zijn inbegrepen in de deelnamekosten en donateurs krijgen korting.
Het aantal deelnemers is beperkt en door voorinschrijving door donateurs is een deel van de plaatsen al geboekt. Meer informatie is te vinden op de webpagina over de dagexcursie en daar kunt u zich ook aanmelden.
U bent van harte welkom om deel te nemen en u kunt zich vanaf heden aanmelden! En neem gerust een familielid, kennis of collega mee.

Dagexcursie Stelling van Amsterdam

 

Waar is deze groepsfoto gemaakt?

Tekst: René Ros.
Foto: collectie Lou van Beetz.
Met dank aan: kleinkinderen Freek en Lou van Beetz.

De kleinzoons van Salomon Caun deelden een drietal groepsfoto's uit de mobilisatie. Twee ervan moeten op het Fort benoorden Purmerend zijn gemaakt. Maar zullen we eens proberen of iemand de locatie van de derde foto herkent?

De foto toont een groep soldaten onder een boom bij een gebouw met een afdak. Een deel van de militairen zit op een bank en veel hebben een geweer bij zich. Salomon Caun staat voor de boom, met een witte sigaret in zijn mond.
Het gebouw op de achtergrond lijkt niet op de fortwachterswoning of een ander gebouw op het fort.
Het zou bij een boerderij of café in de omgeving van Fort benoorden Purmerend kunnen zijn waar Caun in ieder geval in 1916 was gelegerd. Het zou om Kwadijk, Middenbeemster, Zuidoostbeemster en Purmerend kunnen gaan.
Rechts staat de kok met een pan met geschilde aardappels. Mogelijk gaat het om ingekwartierden in de omgeving en niet een pauze in een mars verder weg van het fort.

Groepsfoto Militairen.

Uit de foto zijn twee fragmenten vergroot en hieronder weergegeven. Links laat de aansluiting van een (houten?) afdak zien met een langwerpig bakstenen gebouw. Op beide daken liggen dakpannen. Let ook op het deel van een raam dat daarop is te zien. Rechts is de muur van het langwerpige bakstenen gebouw het best te zien. Een dikker, dragend deel met een muuranker is daar op te zien.

Fotofragment Daken.Fotofragment Muur.

Herkent u deze locatie uit de werkelijkheid of van historische beelden? Neem dan alstublieft via het Vragen & Reacties formulier contact op. Het zou mooi zijn als de locatie bekend is omdat we daar conclusies uit kunnen trekken over het soldatenleven.

Stelling Forum
Vragen & Reacties
Artikel 'Salomon Caun' in Nieuwsbrief 456

 

Lezing over de Stelling van Amsterdam

Tekst: CRASH Luchtoorlog – en Verzetsmuseum ’40-’45.
Foto's: René Ros en Wim Goes.

Fort bij AalsmeerOp zaterdag 24 februari is in het CRASH Luchtoorlog- en Verzetsmuseum ’40-’45 een lezing over de Stelling van Amsterdam. De lezing wordt verzorgd door René Ros van het Documentatiecentrum Stelling van Amsterdam. De lezing begint om 14.00 uur en duurt ongeveer een uur en is voor iedereen toegankelijk. Gezien de beperkte ruimte in de presentatiezaal geldt hier: vol = vol.

Sinds zaterdag 11 november 2017 is in het museum de tijdelijke expositie "Meer in de Stelling" te zien  en deze is nog tot en met zaterdag 28 april 2018 te bezoeken.
In nauwe samenwerking met het Documentatiecentrum Stelling van Amsterdam heeft het CRASH Luchtoorlog- en Verzetsmuseum ’40-’45 deze expositie over de Stelling van Amsterdam tot stand gebracht. Het Documentatiecentrum heeft vele originele voorwerpen hiervoor ter beschikking gesteld, zoals o.a. een unieke waterpeilschaal en originele bouwtekeningen van het Fort bij Hoofddorp.
De expositie verteld over alle onderdelen van de Stelling, maar met name de diverse forten en batterijen binnen de Haarlemmermeer krijgen extra aandacht. Binnen de dikke betonnen muren herbergt het Fort bij Aalsmeer, in de volksmond ook wel het Fort bij Rijsenhout genoemd, restanten van een techniek die bijdroeg aan het afstoten van de Stelling.

Lezing over de Stelling van Amsterdam in Fort bij Aalsmeer.Op 1 januari 2019 zal de Gemeente Haarlemmermeer fuseren met de Gemeente Haarlemmerliede en Spaarnwoude en vanaf dat moment heeft de nieuwe gemeente meteen meer onderdelen van de Stelling van Amsterdam binnen haar grenzen dan welke andere gemeente in Nederland.
Maar wat weet men nog over de Stelling van Amsterdam die al ruim 100 jaar de gemoederen bezig houdt? Waarom is deze Stelling er gekomen, wat is eigenlijk de Stelling en hoe leefde men op of nabij zo’n imposant bouwwerk? Welke betekenis heeft de Stelling voor Haarlemmermeer? Middels tekeningen, foto’s en verhalen wordt geprobeerd de oplevende aandacht voor de Stelling van Amsterdam duidelijk te krijgen tijdens deze expositie.

Op de openingsdags van de expositie is door René Ros een lezing gegeven over de Stelling. Wegens groot succes zal deze lezing door hem worden herhaald op zaterdag 24 februari as.

De toegangsprijs tot het CRASH museum is € 3,50 voor volwassenen, € 1,50 voor kinderen van 6 tot 12 jaar. CRASH donateurs hebben gratis toegang, evenals veteranen met een veteranenpas. Het museum is geopend iedere zaterdag van 11.00 tot 16.00 uur. Groepsbezoeken zijn mogelijk op andere dagen op afspraak. Het CRASH Luchtoorlog- en Verzetsmuseum ’40-’45 is gevestigd aan de Aalsmeerderdijk 460, 1436 BM Aalsmeerderbrug.
Voor meer informatie over de collectie van het museum en het werk van de CRASH Luchtoorlog – en Verzetsmuseum ’40-’45 kijk op de website of de facebookpagina

CRASH Luchtoorlog & Verzetsmuseum '40-'45
Documentatiecentrum Stelling van Amsterdam
Fort bij Aalsmeer

 

Twee genieofficieren en de Afsluitdijk

Tekst: René Ros.
Foto: collectie René Ros.
Met dank aan: Alfred Heuperman (kleinzoon Van Dooden), Wim de Natris, John Verbeek.

Luitenant van Dooden"Ik ben de kleinzoon van C.W. van Dooden, voormalig Kolonel der Genie. [...] Ik vraag me af of u enig fotografisch materiaal over mijn grootvader's militaire carrière heeft?" Dergelijke vragen komen vaker binnen maar Van Dooden bleek een prominent genieofficier te zijn geweest wiens naam al diverse keren langs was gekomen maar de verbanden nog niet waren gelegd.

De oudst bekende vermelding van Cornelis Willem van Dooden (1884-1948) is een onderschrift in het Herinneringsalbum Stelling van Amsterdam uit 1916. Onder de ons enig bekende foto wordt hij genoemd als commandant Verlichtingspark Amsterdam. Ook was bekend dat hij na de Duitse inval in mei 1940 hoofd Afwikkelingsbureau Genie-aangelegenheden was en in 1945 hoofd van het Bureau Registratie Verdedigingswerken. In die functies droeg hij militaire objecten over aan de Duitse bezetter en kreeg ze vervolgens, op een minder georganiseerde manier, weer terug. Van beide bureau's was het kantoor in Amsterdam gevestigd.
Door een suggestie van de kleinzoon werd de naam van Van Dooden in een boek over de kazematten op de Afsluitdijk gevonden. Ook een ander gat wist hij te vullen: van 1942 tot 1945 zat Van Dooden in Duitse krijgsgevangenschap. In een digitale lijst van krijgsgevangen officieren staat inderdaad zijn naam en blijkt hij in maar liefst vier kampen te hebben gezeten.

In het papieren stamboek van officieren van de Genie staan zijn rangen, functies en onderscheidingen genoemd. Daaruit blijkt dat hij in 1935 Eerstaanwezend Ingenieur in Den Haag werd. In 1938 werd hij kort commandant van het 1ste Genie Commandement (Utrecht) en in hetzelfde jaar van het 2de Genie Commandement (Amsterdam). In die laatste functie moet hij verantwoordelijk zijn geweest voor de bouw van de groepsschuilplaatsen in de Vechtstreek. Maar zijn functie en periode bij de bouw van de Kazematten Afsluitdijk blijft vooralsnog onduidelijk. Om een beeld van zijn levensloop en bijzondere carrière te geven is er een nieuwe biografie opgesteld.

Groepsfoto Verlichtingspark Amsterdam

Genieofficier Dudok.Tijdens het archiefonderzoek naar Van Dooden werd ook de stamboek-vermelding van de bekende architect Willem Dudok (1884-1974) geraadpleegd. De militaire carrière van Dudok was al bekend maar er werd meer informatie gevonden over zijn opleiding en rangen aan de Cadettenschool in Alkmaar en de Koninklijke Militaire Academie (KMA) in Breda. Ook dat hij vijf maanden op non-actief werd gesteld om aan zijn civiele functie in Leiden te kunnen beginnen.
De grootste verrassing was dat Dudok vrijwillig reserve-officier is geworden en tijdens de Eerste Wereldoorlog van 1914 tot 1919 gemobiliseerd moet zijn geweest. Volgens een historische foto uit 1915 of 1916 was hij in ieder geval werkzaam voor de Dienst Draadloze Telegrafie der Marine op het Marine-etablissement Amsterdam.
In de jaren 1923 tot en met 1927 keerde hij voor vier korte oefeningen terug. Hij vroeg ontslag als reserve-officier in het jaar dat hij gemeente-architect in Hilversum werd, en het werd hem per 1 januari 1929 eervol verleend.

Uit de stamboek-gegevens blijkt dat Van Dooden en Dudok gelijktijdig op de KMA zaten en elkaar gekend moeten hebben. Ze vullen zelfs samen één bladzijde in het stamboek van het Korps Genietroepen!
Van Dooden is altijd beroepsmilitair gebleven en was betrokken bij de kazematten op de Afsluitdijk. Dudok is overgestapt naar een civiele carrière en ontwierp de uitkijktoren Vlietermonument op dezelfde Afsluitdijk. Zodoende hebben de KMA-jaargenoten toezicht gehouden op de bouw van twee heel verschillende betonnen bouwwerken op de Afsluitdijk.

Genieofficier Van Dooden (nieuw)
Genieofficier Dudok (bijgewerkt)
Bureau Registratie Verdedigingswerken
Afwikkelingsbureau voor Genie-aangelegenheden
Krijgsgevangen
Groepsfoto personeel Dienst Draadloze Telegrafie der Marine te Amsterdam

 

Deze nieuwsbrief is een uitgave van het Documentatiecentrum Stelling van Amsterdam. De redacteurs en auteurs aanvaarden geen aansprakelijkheid, op welke wijze ontstaan, door het gebruik van de inhoud van de website, nieuwsbrief of andere publicatie, door welke persoon en voor welk doel dan ook. Bij gebruik als bron voor publicaties en andere uitingen is bronvermelding verplicht en tevens wordt deskundige begeleiding, door bijvoorbeeld de redacteur of auteur, aanbevolen. In de nieuwsbrieven weergegeven meningen zijn een deel van een column of strikt persoonlijk tenzij expliciet anders is aangegeven. 'Majoor Van Hall' en 'Soldaat Troelstra' zijn fictieve militairen uit het verleden die dienen als pseudoniemen voor verschillende personen. Activiteiten zoals rondleidingen worden mogelijk door andere partijen georganiseerd en de verantwoordelijkheid voor inhoud, uitvoering e.d. ligt geheel bij de betreffende partij. De inhoud van een nieuwsbrief wordt na publicatie niet meer gewijzigd en kan later onjuist zijn gebleken of niet meer van toepassing zijn. De auteursrechten berusten bij René G.A. Ros tenzij anders is aangegeven. Zie ook de privacy verklaring.

 

RSS Feed met nieuws over de Stelling Stelling van Amsterdam Twitter Stelling van Amsterdam op sociaal netwerk Facebook Doc.centrum Stelling van Amsterdam op LinkedIn
Stelling van Amsterdam op foto-site Instagram Stelling van Amsterdam op foto-site Flickr Stelling van Amsterdam op video netwerk YouTube

Deze website wordt verzorgd door particuliere experts en is geen website van een overheid.
Gebruik door commerciële partijen alleen met voorafgaande toestemming.
Stelling van Amsterdam. Een stadsmuur van water.
UNESCO Werelderfgoed sinds 1996
'Kennismaken met de Stelling van Amsterdam' is een interactief e-book over de Stelling. (Advertentie)
 
 
 
FMTraining - Trainingen en cursussen voor gebruikers en ontwikkelaars van FileMaker (Advertentie)