Veldstelling Uitermeer

Historie:

1938 aanleg vechtwagenhindernis
1939-1940 aanleg groepsschuilplaatsen
1944 verlegging tracé spoorweg (≤1944)

Locatie:

Oostelijk van het Fort Uitermeer, in de Nieuwe Keverdijkse Polder en de Heintjesrak- en Broekerpolder (ten noorden en ten zuiden van de 's-Gravelandse Vaart). (front 135.550/477.100)

Doel:

Als onderdeel van de Groep Naarden in het Oostfront van de Vesting Holland, het verdedigen van de volgende accessen:
- de spoorweg Amsterdam - Hilversum,
- de 's-Gravelandse Vaart van Uitermeer naar 's-Graveland,
- de provinciale weg Amsterdam - Weesp - Hilversum en
- de Vecht.
Voorheen had Fort Uitermeer, in het westen van het gebied, deze taak.

Bezetting:

ca. 360 manschappen (maximaal 13 manschappen per groepsschuilplaats); 31ste Regiment Infanterie, II Bataljon (1939-1940) ?
Zie Sergeant Bode.

Bewapening:

-

Omschrijving:

De veldstelling bestond uit open aarden opstellingen (groepsnesten) voor mitrailleurs en veldgeschut.
De 31 groepsschuilplaatsen (Type P) dienden als schuilplaats en onderkomen van de, voor de bediening gemobiliseerde, manschappen. Enkele groepsschuilplaatsen zijn feitelijk voor de manschappen van de Kazematten Uitermeer. Boven de ingang is een aanduiding met een letter (H = Hinderdam, U = Uitermeer) en een volgnummer.
Een gang haaks op de ingang geeft toegang tot een ruimte voor de manschappen met een schietgat naar de ingang. Ventilatie buizen zitten aan de keel en door het dak zit een gat voor een periscoop, welke echter nooit geleverd en geïnstalleerd zijn. Vijf groepsschuilplaatsen, in de achterste linie aan de Vecht, zijn niet afgebouwd omdat in april 1940 werd besloten de verdediging aan de Grebbelinie te voeren.

De vechtwagenhindernis nabij de Ankeveense molen versperde de provinciale weg voor motorvoertuigen. Deze was op 20 december 1938 "vrijwel gereed". De versperring bestaat uit een betonnen fundering van 4,25 m breed, 1 m dik en even langs als de breedte van de weg met bermen.

De aarden wallen met opstellingen zijn verdwenen maar de groepsschuilplaatsen en de vechtwagenhindernis zijn nog aanwezig. Van de groepsschuilplaatsen ontbreken in enkele gevallen de ijzeren pennen op het dak voor camouflage-netten. De vechtwagenhindernis is ontdaan van de spoorstaven die rechtop uit de hindernis staken.

Een soortgelijke situatie bestaat ook op andere locaties binnen de voormalige Stelling in het Oostfront van de Vesting Holland:

• bij Muiderberg (met twee vechtwagenhindernissen)
• bij de Kazematten Hakkelaarsbrug
• bij de Kazematten Uitermeer
• in de Vesting Muiden (enkele in de wallen)
• bij de Kazematten Muiden (met intacte vechtwagenhindernis)
• in de Vesting Weesp (enkele in de wallen, met twee vechtwagenhindernissen)

Omgeving:

De originele situatie rond de groepsschuilplaatsen is behouden.

Flora & Fauna:

Ten tijde van de bouw was het weilandlandschap voor veeteelt, nu is de Nieuwe Keverdijkse Polder een natuurgebied. Er bestaan soortgelijke plannen voor de Heintjesrak- en Broekerpolder.

Gemeente:

Stichtse Vecht, Ut / Weesp, NH / Wijdemeren, NH / Hilversum, NH

Eigenaar:

Natuurmonumenten en anderen?

Gebruiker:

Diversen

Gebruik:

Veeteelt en natuurgebied voor natuurrecreatie

Monument status:

Rijksmonument (exclusief enkele groepsschuilplaatsen en de vechtwagenhindernis)

Onderhoud:

Originele staat, constructie is goed? (groepsschuilplaatsen)